توزیع مرسولات و تحویل سفارشات با شیوه های نوین

  • ۱۲ آذر ۱۳۹۸ - ۱۷:۴۰
  • مدیریت
  • زمان مطالعه تقریبی : 16 دقیقه

هر سیستم اقتصادی شامل بخش هایی است که محصولاتی را تولید می کنند و مصرف کننده هایی که به آن محصولات احتیاج دارند. بین تولید کننده و مصرف کننده، یک سیستم توزیع وجود دارد. گاهی اوقات سیستم توزیع خود از چند بخش تشکیل شده و گاهی تولید را هم کنترل می کند. در بعضی صنایع، تولید کنندگان، توزیع محصولات را خود به عهده گرفته اند. چگونگی عملکرد داخلی سیستم توزیع مهم نیست، نقش سیستم توزیع این است که به طور موثر و کارآمد مشتریانی را پیدا کند که به محصولات خاصی احتیاج دارند و همچنین از دسترسی و توانایی آن ها در صورت تمایل به خرید محصولات اطمینان حاصل کنند.

سیستم توزیع یک اقتصاد هرگز ثابت نخواهد بود. فناوری های جدید باعث تغییرات اساسی در نحوه عملکرد شیوه های توزیع شده اند. چنین تغییراتی در ظاهر می تواند یک معنا داشته باشد، اما وقتی که عملکرد واقعی آن به پایان برسد، نتیجه آن می تواند باور نکردنی باشد. تولید کنندگان، توزیع کنندگان و خرده فروشان برای سهم بازار و یک قسمت بزرگ از کل بازار، با نتایج غیر قابل پیش بینی رقابت می کنند. بعضی از شرکت ها با استفاده از رویکردهای نوآورانه، سعی می کنند که کل بازار، از تولید تا خرده فروشی را تحت پوشش قرار دهند. برخی نیز در تلاش برای تبدیل شدن به یک واسطه چند منظوره هستند. بعضی از بازیگران نیز سعی دارند که در یک قسمت خاصی از بازار (Niche) برتری پیدا کنند. بررسی اینکه احتمالا کدام یک از فناوری های جدید طی چند سال آینده فراگیر خواهد شد و اینکه چگونه بر سیستم توزیع موجود تاثیر خواهد گذاشت، می تواند سرنخ هایی از اینکه آینده ی سیستم های توزیع چگونه خواهد بود را به ما بدهد.

 

سیستم توزیع در گذشته و امروز

یک نگاه به تاریخ و مرور کلی سیستم توزیع در دنیای امروز، به پیش بینی تحولات آینده در سیستم توزیع کمک خواهد کرد. در حالی که تولید محصولات و نیازهای مصرف کنندگان بصورت تدریجی و آهسته تغییر می کنند، سیستم های توزیع می توانند یک شبه تغییر کنند، زیرا شرکت ها، فناوری های جدید تحول آفرین (Disruptive Technologies) را بکار می برند. در نتیجه آن دسته از شرکت هایی که توان سازگارکردن خود با این تکنولوژی ها را ندارند، از رقابت باز می مانند.

تولید نیز فناوری های جدیدی را توسعه می دهد اما برای تغییر خطوط تولید، آزمایش محصولات جدید و افزایش تولید جدید زمان لازم است. نیازهای مصرف کننده نیز تغییر می کند، اما اصول اولیه همان است. درمورد توزیع اما این موارد صدق نمی کند. فرایندهایی مانند حمل و نقل، انبارداری، خرید و فروش می تواند خیلی سریع تغییر کند و تنها شرط اساسی آن تحویل کالای درست به مشتری است که می خواهد این فرایند به بهترین وجه ممکن انجام شود.

 

سیستم توزیع و انبارداری

سیستم توزیع به عنوان یک عملکرد جداگانه با شروع تولید انبوه در سده 1900 گسترش پیدا کرد. پیش از آن، تولیدات محلی مستقیما از طریق بازارهای بومی یا بازرگانان محلی عرضه می شد. با تولید انبوه، بسیاری از کارخانه های تولیدی، مقادیر زیادی محصولات ارزان قیمت تولید می کردند، اما با یک بازار خاص ارتباطی نداشتند. سرمایه گذاران، افراد فنی و کارگران کسانی بودند که مالک این کارخانه ها بودند و آن را اداره می کردند. فروشندگان به طور طبیعی در سازمان کارخانه تولیدی قرار نمی گیرند.

این شکاف موجود را عمده فروشان پر می کنند. یک زنجیره تامین تشکیل شده از یک تولید کننده که کالاها را تولید می کند، یک عمده فروش که کالاها را بصورت عمده از تولید کننده خریداری می کند و خرده فروشانی که خرید خود را از عمده فروشان به تعداد کم انجام می دهند و کالا ها را به مشتریانشان ارائه می دهند. سود حاصل از تولید انبوه به حدی بود که عمده فروشان می توانستند کالاها را به دو برابر قیمت خرید از تولید کننده به خرده فروشان بدهند و خرده فروشان دوباره قیمت را افزایش می دادند.

 

دیگر مدل های زنجیره تامین

بعضی از صنایع خودشان را کمی متفاوت تر سازماندهی کردند. صنعت اتومبیل سازی محصولات خود را از طریق نمایندگی های وابسته به تولید کنندگان به فروش می رساند، همچنین صنعت نفت، محصولات نفتی خود مانند بنزین را از طریق جایگاه های سوخت می فروشد. سازمان های بازاریابی مستقیم، با خرید محصولات از تولید کننده و عرضه مستقیم آن به مصرف کنندگان باعث حذف واسطه ها شدند. این مدل ها یک وجه مشترک با مدل عمده فروشی داشتند: تولید کنندگان درصدی کمتر از قیمت نهایی را دریافت می کردند. هزینه ورود کالاها به بازار همچنان بالا بود و روش های جایگزین، قابل گسترش در سراسر سیستم توزیع نبودند.

 

اینترنت مدل های موجود توزیع را متحول می کند

با توسعه اینترنت، مدل های جدید و کم حجم تر پدیدار شدند. "حذف واسطه ها" به کلمه ای کلیدی تبدیل شد و به این معنی بود که در نهایت، تولید کنندگان موفق شدند محصولات خود را بصورت مستقیم به دست مصرف کننده ها برسانند. خدمات ارزش افزوده واسطه ها دیگر قابل توجه نبود و در حالی که قیمت ها برای مصرف کننده کاهش یافت، تولید کنندگان سهم بیشتری از سود را دریافت می کردند.

اما این اتفاق استمرار نداشت. واسطه ها قوی تر و تولید کنندگان مجبور شدند که هزینه ها را کاهش دهند، زیرا توزیع کنندگان جدید، دسترسی به بازار را کنترل می کردند.

 

رویکرد تولیدکننده

در واقع حذف واسطه ها از طریق فناوری های نوین و اینترنت انجام شد، اما نه با از بین رفتن شرکت های توزیع. در عوض، شرکت های جدید و موجود که در فضای توزیع فعالیت می کردند، طیف وسیعی از کارها را به دست گرفتند و قدرت خود را افزایش دادند.

بعضی از شرکت ها به وسیله تولید کنندگان، زنجیره تامین سنتی را دور زدند. شرکت Dell Computers، در مدلی پیش قدم شد که در آن یک تولید کننده رایانه، می توانست محصولاتش را مستقیما به مشتری های آنلاین خود بفروشد. تسلا، تولید کننده وسایل نقلیه الکتریکی، اتومبیل های تولیدی خود را مستقیماً از طریق وبسایتش به مصرف کنندگان ارائه می دهد. بسیاری از تولید کنندگان محصولات فناوری، از یک مدل ترکیبی استفاده می کنند که در آن محصولات هم به صورت آنلاین و هم از طریق کانال های سنتی تر به فروش می رسند.

 

رویکرد خرده فروشی

شرکت های دیگر از طریق خرده فروشی وارد کانال های توزیع شدند. شرکت Walmart، نمونه ای از بزرگ ترین فروشگاه های خرده فروش با عملکرد های عمده فروشی است. خرده فروشان در گذشته برای پیگیری و پرداخت هزاران تامین کننده ای که کالاهای آن ها را می فروختند، مشکل داشتند. عمده فروشان این کار را برای آن ها انجام دادند. شرکت والمارت برای انجام این وظایف، با استفاده از ارتباطات اینترنتی و فناوری رایانه، ساختارهای خودکاری را طراحی کرد. در نتیجه، والمارت توانست نسبت به خرده فروشان سنتی قیمت پایین تری ارائه کند.

آمازون در مجموع خرده فروشی سنتی را کنار گذاشت و طیف گسترده ای از محصولات را بصورت آنلاین فروخت. شرکت Apple همچنان به خرده فروشی ادامه می دهد و با شرکت هایی که زیر مجموعه این شرکت نیستند، برای ساخت محصولاتش همکاری می کند. به جای اینکه تولید کنندگان در زمینه های جدید توزیع، که آمیخته با فناوری هستند، قدرت کسب کنند، واسطه های جدید و قدرتمند برای کنترل بازارها و تعیین قیمت و شرایط به تولید کنندگان پدیدار شدند.

وارد شدن به سیستم توزیع از طریق خرده فروشی، بعضی از شرکت ها را بسیار سودآور کرده بود. کسب و کارهایی که یک بخش از بازار و یک پایگاه مشتریان (Customer Base) بزرگ را کنترل می کنند، می توانند از طریق تولید کننده ها در هزینه های تامین محصولات صرفه جویی کنند و قیمت هایی بالاتر از بازار را به مصرف کنندگان ارائه کنند. حاشیه سود می تواند قابل توجه باشد، زیرا این کسب و کارها نه تنها مکانیسم توزیع را تحت کنترل دارند، بلکه سودهایی نیز که قبلا در اختیار توزیع کنندگان بود را نیز کنترل کرده اند.

 

فناوری های جدید، آماده ورود به سیستم های توزیع

چند فناوری جدید وجود دارد که در حال حاضر سیستم های توزیع را تحت تاثیر قرار داده اند یا به زودی این کار را انجام می دهند. شرکت های جدید قدرتمند و سودآور که در فضای توزیع فعالیت دارند، برای افزایش سود و منفعت و هم برای افزایش قدرت خود، انگیزه هایی قوی برای معرفی فناوری های جدید دارند. تگ های RFID در حال حاضر مورد استفاده قرار می گیرند و تاثیری تحول آفرین تر خواهند گذاشت. استفاده از هواپیماهای بدون سرنشین، کامیون بدون راننده و انبارهای خودکاری که آزمایش شده اند، احتمالاً بزودی در سیستم های توزیع فراگیر خواهند شد. تحویل بسیار سریع مرسولات به مشتری ها در شرکت هایی مانند Amazon که سفارشات را بصورت ساعتی تحویل می دهند امکان پذیر است، ولی هنوز در مقیاس گسترده از نظر تجاری قابل توجیه نیست.

تکنولوژی آر اف آی دی RFID

زنجیره تامین همگام شده

وقتی که شرکت هایی مانند Amazon, Apple و Walmart کل زنجیره تامین را کنترل می کنند، به شیوه های متفاوت و در سطوح مختلفی عمل می کنند. آنها می تواند روش هایی را اعمال کنند که توزیع را بسیار ساده و سریع کند. در حالت ایده آل، یک تعداد ثابتی از محصولات خاص کوچک و مرتبط در زنجیره وجود دارد، و زمانی که مصرف کننده یک محصول را خریداری می کند، یک کالای دیگر نیز از کارخانه سفارش می دهد. نکته اصلی هماهنگی است، تا فقط تعداد محصولاتی که فروخته می شوند را تولید کنند. برای دستیابی به یک زنجیره تامین هماهنگ، شرکت ها باید همیشه بدانند که هر محصول کجاست. این امر به وسیله فناوری برچسب های RFID تسهیل شده است.

برچسب های RFID قبلاً در انبارها، خطوط مونتاژ و خرده فروشی ها استفاده می شد. این فناوری از یک تکه برچسب کوچک و یک مدار الکترونیکی تشکیل شده است. تگ های RFID می توانند زمانی که خواننده یک درخواست سیگنال رادیویی برای آن ها ارسال کرد، اطلاعات شناسایی را برای خواننده ارسال کنند. تگ های ارزان قیمت از نوع پسیو (Passive) بوده و فقط به درخواست های خواندن مقدار واکنش نشان می دهند. اما تگ های گران قیمت تر یک باطری کوچک دارند و می توانند سیگنال های شناسایی را چند صد متر ارسال کنند. شناسه محصول تولید شده می تواند منحصر به فرد و حاوی اطلاعات مربوط به محصول باشد. به عنوان مثال، در یک انبار یک دستگاه خواننده (Reader) می تواند یک درخواست به پالت محصولات که به تازگی رسیده است ارسال کند و اطلاعات دقیقی از محصولات داخل پالت دریافت کند.

بر خلاف بارکدها که عملکرد مشابهی دارند، برچسب های RFID نیازی به قرار گرفتن در خط دید دستگاه خواننده اطلاعات را ندارند و می توانند محصولات منحصر به فرد را شناسایی کنند. بارکدها برای یک کلاس از محصولات یکسان هستند، مثلا بارکد چاپ شده بر روی کارتن های شیر شبیه هستند. برچسب های RFID می توانند کار بارکد را نیز انجام دهند، اما برای هر محصول بصورت متفاوت برنامه ریزی شوند.

تگ های RFID گران تر از بارکدها هستند، اما در صورت همگام سازی زنجیره تامین، میزان صرفه جویی قابل توجه می باشد. محصولات را می توان در کارخانه برچسب زد و حرکت های آن در سیستم توزیع را ردیابی کرد. محموله ها را می توان هنگام بار گیری در کامیون، در هنگام ورود به انبار و یا در فروشگاه های خرده فروشی رهگیری کرد. یک شرکت می تواند تگ های RFID را از منابع مختلفی بخواند و بداند که دقیقا محصولات در کجا هستند و چه تعدادی در کانال های توزیع وجود دارند.

 

انبارهای خودکار

هنگامی که فناوری خودکار جدید با برچسب های RFID ترکیب می شود، انبارهای تکمیل سفارشات می توانند کاملا خودکار عمل کنند. نیازی به آمار گیری از موجودی نیست، زیرا کسب و کارها می دانند که چه مواردی در انبارهای آن ها موجود است. چیدن و ذخیره سازی در قفسه ها به صورت خودکار تقریبا آسان است، اما در انتخاب با اطمینان محصولی خاص چالش هایی وجود دارد. به اصطلاح، ربات هایی که برای چیدن کالاها هستند، می توانند آیتم هایی را با توجه به شکل و اندازه آن تشخیص دهند و آن را برای ارسال انتخاب کنند. مشکلی که وجود دارد این است که ربات ها هنوز بسیار کندتر و کم دقت تر از نیروی انسانی هستند.

مشکلات و موانعی که بر سر راه پیشرفت ربات ها می باشد، روز به روز در حال برطرف شدن هست و در نهایت عملکرد این ربات ها از انسان ها بهتر خواهد شد. پس از آن انبارهای کاملا خودکار، به سرعت فراگیر و معمول می شوند.

 

انتظار برای تحویل مرسولات با هواپیماهای بدون سرنشین

شرکت ها می دانند که هواپیماهای بدون سرنشین می توانند بسته ها را به مشتریان تحویل دهند، اما مشکل در طراحی سیستمی است که توجیه اقتصادی داشته باشد و مقررات رفت و آمد هوایی را نقض نکند. پس از شفاف شدن قوانین، باید روی وجه اقتصادی آن کار کرد. هنوز کامیون ها برای حمل بارهای حجیم و بزرگ و بارهایی که باید بیش از 80 کیلومتر حمل شوند، به صرفه تر می باشند. برای بارهای سبک و مسافت های کوتاه، تحویل بسته ها بوسیله هواپیماهای بدون سرنشین ارزان تر به نظر می رسد.

هواپیماهای بدون سرنشین برای بارهای کوچک و مسافت های کم در نظر گرفته شده است. بعضی از آن ها کاملا خودکار هستند ونیازی به هدایت کننده ندارند. آن ها می توانند وزنی معادل 10 پوند را به مسافت تقریبا 10 مایل حمل کنند. سفرهای کوتاه تر به دلیل اینکه هر هواپیمای بدون سرنشین می تواند چندین سفر در هر بار شارژ باتری داشته باشد، اقتصادی تر هستند.

کامیون بدون راننده

کامیون های بدون راننده، سرعت در تحویل

در جایی که ماشین های بدون راننده باید با بسیاری از شرایط غیر منتظره مقابله کنند، می توانند بین مناطق ویژه طراحی شده و مناسب برای کامیون ها در امتداد بزرگراه های اصلی حرکت کنند. این یعنی استفاده از اینچنین کامیون هایی نسبت به ماشین هایی که مجبور به حرکت در جاده های باریک و فرعی هستند، بسیار ساده تر است. کامیون های خودکار در کنار دیگر فناوری های جدید می توانند با انبارهای خودکار همکاری کنند تا به یک زنجیره تامین کاملا خودکار نزدیکتر شوند. محصولات به طور مداوم در طول 7 روز هفته و 24 ساعت شبانه روز از طریق یک سیستم کاملا خودکار آیتم ها را در کارخانه جمع آوری و آن ها را به موقعیت های تحویل محلی می رساند. اگر مشتری در نزدیکی انبار یا فروشگاه محلی باشد، حتی چند مایل آخر مسیر را می توان بسته را بوسیله هواپیماهای بدون سرنشین حمل کرد.

 کامیون های خودران با خواندن دوره ای تگ های RFID، آن چه را که در حال حمل آن هستند پیگیری می کنند. مشتریان دقیقا می دانند که کالاهایی را که سفارش داده اند دقیقا در چه موقعیتی هستند. چنین کامیون هایی می توانند از مسیرهای کم تردد استفاده کنند، و در آخر هفته ها، تعطیلات و حتی در طول شب فعالیت کنند. با این سیستم، زنجیره های تامین سریعتر و قابل پیش بینی تر می شوند.

سیستم توزیع جدید

فناوری هایی مانند تگ های RFID، در حال حضر در جاهایی استفاده می شوند که بتوانند باعث صرفه جویی در هزینه ها شوند. سایر فناوری های جدید مانند تحویل مرسوله ها بوسیله هواپیماهای بدون سرنشین آزمایش شده اند و طی چند سال آینده مورد استفاده قرار می گیرند. در آینده ای نه چندان دور، تکمیل سفارشات برای بسیاری از مصرف کنندگان تجربه متفاوتی خواهد بود.

 

تحویل سریع یک محصول کوچک و معمول

زمانی که از یک زنجیره تامین خودکار استفاده شود، ارسال و تحویل محصولات روزمره سریع و ارزان خواهد بود. اگر مصرف کننده محصولی مانند عروسک یک شخصیت معروف را سفارش دهد، احتمالا چنین محصولاتی در انبارهای محلی موجود باشند. یک ربات جمع کننده سفارش، که در انباری اتوماتیک کار می کند که این عروسک را موجود دارد، این سفارش را به لیست خود اضاف خواهد کرد. نرم افزار این لیست را بهینه می کند، تا آنجایی که ممکن است ربات برای جمع کردن سفارش کمترین مسافت را طی کند. این اسباب بازی احتمالا برای بسته بندی، قرار گیری در جعبه گذاری و درج آدرس در کمتر از یک ساعت انجام شده و سفارش بر روی تسمه نقاله قرار می گیرد.

تسمه نقاله جعبه را به جایی می آورد که هواپیماهای بدون سرنشین، بسته ها را به ترتیب جهت تحویل به مشتریان بر می دارند. فقط سفارشات محلی به این مکان می آیند، و بقیه سفارشات به سکوی خودکار بارگیری کامیون ها می روند. از آنجایی که سفارش اسباب بازی، محلی است، یک هواپیمای بدون سرنشین آدرس را می خواند، مسیر مورد نظر را برای خود بر روی نقشه ترسیم می کند و بسته را به مقصد می برد. در همان روز، زمانی که مشتری از محل کار خود به خانه بر می گردد، بسته را در محل تعیین شده برای فرود، تحویل می گیرد.

 

سفارش موارد غیر معمول

معمولا مشتریان کالاهایی را بصورت آنلان سفارش می دهند که در منطقه خودشان موجود نباشد. اگر مشتری یک کالای غیر معمول مانند دوربین شکاری را سفارش دهد، احتمالا این سفارش در یک انبار محلی موجود نیست. زمانی که مشتری سفارش خود را بصورت آنلاین ثبت می کند، تامین کننده می داند که نزدیک ترین انبار به مشتری که این محصول را موجود دارد، در چه موقعیتی قرار داردو بطور خودکار سفارش به سمت آن انبار هدایت می شود.

پس از پرداخت مشتری، تامین کننده سفارش مربوطه را که ممکن است در انباری با فاصله 500 مایل موجود باشد، ثبت می کند. سفارش بسته بندی شده به سکوی بارگیری خودکار کامیون هدایت می شود، و یک کامیون بدون راننده سفارش را در همان روز بارگیری می کند. کامیون شبانه به مرکز نزدیکترین شهر به مشتری می رود و به طور خودکار تخلیه می شود.

مشتری حدود 30 مایل دورتر زندگی می کند، بنابر این سفارشات بطور خودکار به روی یک خودرو ون برای تحویل محلی بارگیری می شود. این ون ها شبیه به ون های موجود هستند و دارای راننده می باشند. شبکه جاده های محلی بسیار پیچیده و دارای موانعی برای عملکرد قابل اطمینان ماشین های خودران هستند. خودرو ون و راننده آن صبح از انبار خارج می شوند و در همان روز به نزدیکی مشتری می رسد.

راننده یک منطقه ایمن را برای پارک خودرو پیدا می کند، و درب عقب ون را باز می کند تا به شکل یک سکوی پرواز کوچک درآید. بسته ها بارگیری می شوند و بر اساس نزدیکی مقصدهایشان گروه بندی می شوند. سپس یک هواپیمای بدون سرنشین بسته را بر می دارد. این هواپیماهای بدون سرنشین آدرس را می خوانند و برای تحویل بسته به مشتری، مسیر خود را بر روی نقشه ترسیم می کنند.

 

عوامل فناوری های جدید تکمیل سفارشات

سه عامل وجود دارد که باعث انتخاب فناوری های جدید در سیستم توزیع می شود. طرفداران انتظار دارند که این فناوری ها باعث کاهش هزینه ها، تحویل سریع تر و راحت تر بسته ها شود. سناریوهایی که در بالا درمورد آن ها بحث شد، نشان می دهد که هر سه اتفاق می تواند واقع بینانه باشد. فناوری های مورد بحث آماده اجرا هستند و ساختار هزینه ها شناخته شده اند. هنگامی که مشتریان ببینند یک تامین کننده بسته ها را با هزینه کمتر و سریع تر در محل تعیین شده به آن ها تحویل می دهد، از آن فروشگاه خرید می کنند. سایر تامین کنندگان نیز مجبورند از این فناوری ها استفاده کنند یا از بازار رقابت خارج خواهند شد. احتمالا در آینده از این فناوری ها در سیستم توزیع استفاده خواهد شد.


\n \n \n \n\n