دهه 2010، دهه رشد تجارت الکترونیک

  • ۰۱ اسفند ۱۳۹۸ - ۱۶:۲۴
  • مدیریت
  • زمان مطالعه تقریبی : 9 دقیقه

با توجه به آغاز سال 2020 و ورود به دهه ای جدید، زمان مناسبی است تا نگاهی داشته باشیم به دهه گذشته، دهه ای که با رشد و پیشرفت های قابل ملاحظه ای در تجارت الکترونیک همراه بود. هر ساله فناوری های جدید باعث در دسترس قرار گرفتن و پذیرفته شدن هر چه بیشتر خرید آنلاین می شد.

در طول این دهه از رشد تجارت الکترونیک، شرکت آمازون، حمل و نقل دو روزه را به یک استاندارد در صنعت تبدیل کرد. در اواخر دهه 2010، شرکت آمازون با تحویل یک روزه و یا حتی تحویل در همان روز سفارش، سرعت حمل و نقل و تحویل مرسولات را سرعت بخشید.

افزایش اعتماد مصرف کننده به معاملات آنلاین، یکی از محرک های رشد تجارت الکترونیک بوده است. سهولت خرید در 7 روز هفته و بصورت 24 ساعته، توانایی خرید کالاهای کمیاب و یا کالاهای خاص و راحتی در خرید مقایسه ای، از جمله دیگر مواردی هستند که باعث افزایش رونق تجارت الکترونیک در دهه گذشته شدند.

به نظر می رسد که دهه ی 2010 فقط همین دیروز بود. اما از نظر تغییر فناوری و رشد تجارت الکترونیکی، یک عمر قبل بود. در ادامه، نگاهی به بزرگ ترین اتفاقات خوب، بد و ناخوشایند دهه گذشته می اندازیم.

 

رشد تجارت الکترونیک به روایت آمار

برای داشتن یک دیدگاه درمورد رشد تجارت الکترونیکی در دهه 2010، بررسی آمار و ارقامی که راوی این داستان هستند، می تواند مفید باشد.

در سال 2010، تنها کمتر از 5% از حجم خرده فروشی ها بصورت آنلاین انجام می شد. در طول این دهه از رشد تجارت الکترونیکی، این مقدار به بیش از دو برابر، یعنی 10.7%، افزایش یافته است. همچنین فروش الکترونیکی ایالات متحده بیش از سه برابر شده است. حتی در سراسر جهان، رشد تجارت الکترونیک، چشمگیرتر بوده است. از سال 2010، فروش تجارت الکترونیک جهانی 600% افزایش یافت.

همراه با استقبال گسترده از تجارت الکترونیکی، دو پلتفرم Amazon و Alibaba نیز رشد خیره کننده ای داشتند. اگرچه آمازون در ایالات متحده و علی بابا در کشور چین مستقر هستند، اما این دو غول خرده فروشی برای فروش در سرار جهان گسترش یافته اند.

آمازون در سال 2010 یک شرکت فعال و قوی نبود. فروشگاه آمازون ابتدا در سال 1994، به عنوان یک کتاب فروشی تاسیس شده و سپس گسترش یافته بود. این پلتفرم طیف وسیعی از محصولات را به طور مستقیم و از طریق فروشندگان Marketplace به فروش می رساند. فروش آمازون 34.2 میلیارد دلار بود. اما Jeff Bezos هنوز ثروتمندترین فرد جهان نبود، که بعد ها به این عنوان دست یافت. در دهه 2010، رشد تجارت الکترونیک، فروش آمازون را بیش از یک چهارم هزار میلیارد دلار افزایش داد.

در این سال، سهم شرکت آمازون از خرده فروشی های آنلاین ایالات متحده از 47% به 38% کاهش یافت. با این حال این هنوز هم سهمی چشم گیر برای یک خرده فروشی آنلاین می باشد.

خرده فروشی آنلاین چینی، علی بابا، کوچکتر از شرکت آمازون است، اما این خرده فروشی در دهه 2010 رشد و گسترش بیشتری را تجربه کرده است. فروش شرکت علی بابا از سال 2010، رشد بسیار عجیبی داشته است، این خرده فروشی رشدی معادل 5700% را تجربه کرده است.

 

تجارت الکترونیک در دهه­ 2010 (اتفاقات خوب، بد و ناخوشایند)

رشد تجارت الکترونیک در دهه گذشته، داستانی از نوآوری فناوری و تحولات اجتماعی است. بعضی از این نوآوری ها و تحولات خوب، یا حتی عالی بوده اند. اما این پیشرفت ها مشکلاتی نیز با خود داشته اند. در اینجا برخی از موارد برجسته ای که خوب، بد و یا ناخوشایند بوده اند را بررسی می کنیم.

 

ابزارهای هوشمند در رشد تجارت الکترونیک

اتفاق خوب: ابزار هوشمند

یکی از زمینه های رشد تجارت الکترونیک، خرید بوسیله تلفن های همراه می باشد. بیش از سه چهارم از جمعیت ایالات متحده صاحب تلفن هوشمند هستند و تقریبا 80% از دارندگان تلفن های هوشمند در طول شش ماه گذشته اقدام به خرید آنلاین بوسیله تلفن همراه خود کرده اند.

قبل از سال 2010، iPad وجود نداشت، هرچند که به خاطر آوردن این مورد بسیار سخت است.  تقریبا 10 سال از عمر تبلت می گذشت، اما شرکت Apple، اهمیت و ضرورت این وسیله را به مصرف کنندگان نشان داد. تبلت ها در دهه 2010، گسترش یافته و قدرت بیشتری پیدا کردند.

این امر با پیشرفت های جدید در فناوری پرداخت آنلاین امن، تسهیل شده است. روش پرداخت Paypal از سال 1998 شروع بکار کرده است. همچنین شرکت گوگل، سیستم "پرداخت بوسیله ی موبایل" خود را با نام  Google pay، در سال 2011 معرفی کرد . در سال 2014 سیستم Apple Pay، گوشی های آیفون را به کیف های پول تبدیل کرد. سیستم های Venmo (که در سال 2009 شروع بکار کرده است) و Zelle (2017) روش های بیشتری را برای انتقال پول از طریق برنامه های تلفن همراه به مردم ارائه دادند. همچنین بیت کوین Bitcoin که در دهه 2010 مطرح شد، روش جدیدی را برای پرداخت در خریدهای آنلاین ارائه داد.

در سال 2014، شرکت آمازون سخت افزار Echo را رونمایی کرد که به نام Alexa شناخته می شود. این دستگاه که با فرمان های صوتی کنترل می شود، نحوه جستجو و حتی خرید ما را متحول کرد. دستگاه Alexa با دیگر وسایل دستیاران خانه مانند Google home و Apple Homepod در ارتباط خواهد بود.

علاوه بر این، واقعیت مجازی(VR)  و واقعیت افزوده (AR)  به خرده فروشان آنلاین اجازه می دهد تا ارزش مغازه های مجازی خود را افزایش دهند. این فناوری به تجارت الکترونیک کمک می کند تا به یکی از بزرگترین مزیت های فروشگاه های فیزیکی، که همان مشاهده و بررسی فیزیکی کالا است، نزدیک تر شود. شرکت IKEA، یکی از خرده فروشان سوئدی، یک سیستم واقعیت مجازی ساخته است که مشتریان می توانند با استفاده از یک بستر بازی واقعیت مجازی، آشپزخانه خود را طراحی کنند.

 

اتفاق خوب: رسانه های اجتماعی در خدمت رشد تجارت الکترونیکی

زمانی که این دهه آغاز شد، عمر شبکه های اجتماعی کمتر از ده سال بود. توئیتر و فیس بوک وجود داشتند. Myspace به وجود آمده و از بین رفته بود. اما اینستاگرام و اسنپ چت تا این زمان به وجود نیامده بودند. در این دهه شاهد افزایش چشمگیر نفوذ شبکه های اجتماعی در سراسر جهان بودیم.

اینستاگرام نشانگر قدرت رسانه های اجتماعی برای هدایت بازاریابی آنلاین است. این شبکه اجتماعی در سال 2010 تاسیس شد، این شبکه که در اصل یک پلتفرم بصری محور می باشد، به محفل افراد تاثیر گذار تبدیل شده است. در این پلتفرم، برندها با مشتریان خود در ارتباط هستند. اینستاگرام با یک میلیارد کاربر در ماه، نشان دهنده قدرت شبکه های اجتماعی برای دسترسی به مصرف کنندگان می باشد.

فیس بوک از درآمدی بالغ بر 17.4 میلیارد دلار از تبلیغات در سه ماهه سوم سال 2019 خبر داد. این مبلغ شامل درآمدهای اینستاگرام نیز که یکی از زیر مجموعه های فیس بوک است، می باشد. در حالی که این پلتفرم به دلیل سیاست های تبلیغاتی خود باعث ایجاد اختلاف نظر شده است، راهی اقتصادی حتی برای فروشگاه های آنلاین کوچک فراهم می کند تا به جامعه هدف خود برسند.

 

اتفاق خوب: خرید اینترنتی در فروش ویژه

خرید آنلاین و خرید در روزهای خرید ویژه در این دهه به وجود نیامده اند. برای مثال، اولین دوشنبه سایبری (Cyber Monday)، پس از جشن شکر گزاری در سال 2005 بود. با این حال، فروش های ویژه آنلاین جدید در دهه گذشته گسترش یافت. بنابراین معاملات آنلاین نیز گسترده تر شد. شاید به همین دلیل در سال 2019، میزان فروش در دوشنبه سایبری نسبت به فروش فروشگاه های فیزیکی در جمعه سیاه (Black Friday) در رتبه بالاتری قرار گرفت. خرده فروشان در روز جمعه سیاه رکورد فروش 7.4 میلیارد دلار ثبت کردند، در حالی که در روز دوشنبه سایبری میزان 9.4 میلیارد دلار فروش داشتند.

در دهه 2010، رشد تجارت الکترونیک با فروش های ویژه جدید مانند Amazon Prime  و روز مجردهای چینی شدت بیشتری به خود گرفت. همچنین احتمالا  فروش های ویژه جدیدی در روزهایی خاص از سال، در آینده به وجود خواهند آمد.

 

اتفاق بد: امنیت و حریم خصوصی

در دهه گذشته هر چه زندگی و خریدها به سمت اینترنتی شدن و آنلاین پیش رفت، جرم و جنایت در این زمینه نیز افزایش یافت. خرده فروشان نیز از این مشکل در امان نبوده اند. شرکت Target در سال 2013 از یک نفوذ گسترده به اطلاعاتش، آسیب دید. شرکت Ebay نیز در سال 2014 هک شد. هکرها حتی به اطلاعات Equifax، که وظیفه اش حفاظت و اداره داده های مشتریان است، نفوذ کردند.

خرید و فروش های آنلاین به عنوان هدف هکرها نبود، بلکه به عنوان یک طعمه از آن استفاده می شد. سارقان برای استفاده از کارت های اعتباری شما نیازی به دزدیدن کیف پول شما ندارند. آن ها می توانند اطلاعات کارت های اعتباری شما را دزدیده و از آن استفاده کنند. کشف کلاهبرداری ها و محافظت از اطلاعات به اندازه نوآوری ها در جرم و جنایات آنلاین پیشرفت نداشته است.

هک تنها مسئله مربوط به حریم شخصی و امنیت اینترنت نیست. استفاده از اطلاعات شخصی کاربران مورد انتقاد شدید قرار دارد. علاوه بر این تبلیغات هدفمند (Micro-targeting) فیس بوک باعث شد که به این شرکت اتهام نژاد پرستی زده شود.

زندگی آنلاین در دهه 2010 بسیار توسعه یافت، اما هنوز هم نسبتا جوان است. اقدامات حفاظتی لازم برای محافظت از هویت و امنیت افراد هنوز کاملا شکل نگرفته است. بهرحال، ضرورت تدوین پروتکل های بهتر، مشهود است. سرمایه گذاری در زیرساخت های برتر آنلاین، برای ادامه رشد تجارت الکترونیکی بسیار مهم است.

 

اتفاق ناخوشایند: مردم پشت سر برندها هزینه های رشد تجارت الکترونیک را می پردازند

همانطور که آمازون و دیگر خرده فروشان برای انجام سریع تر فرایند تکمیل سفارشات تلاش می کنند، کارکنان آن ها فشار این تلاش ها را تحمل می کنند. اخیرا سایت The Atlantic در مقاله ای به صراحت بیان می کند که: حجم کاری بسیار زیاد در آمازون اثرات مخربی بر روی کارکنان دارد. نیاز به سرعت بخشیدن به فرایند کارها باعث مجروح یا حتی کشته شدن کارگران می شود. تقاضای حمل و نقل رایگان و رقابت شدید در قیمت های خرده فروشی آنلاین، باعث پایین آمدن دستمزد کارکنان انبار شده است.

خبر خوب این که در این دهه مدل های مختلف تجاری برای انبارهای تجارت الکترونیکی پیشرفت کردند. برخی از شرکت های تکمیل سفارشات دریافتند که برخورد خوب با کارکنان یک مدل تجاری مناسب است. امیدواریم در دهه ی پیش رو امکانات و پیشرفت های بیشتری را شاهد باشیم.


\n \n \n \n\n